Πόνος στο γόνατο: κατανοητός,
αντιμετωπίσιμος — και τις περισσότερες φορές χωρίς χειρουργείο.
Ο πόνος στο γόνατο αφορά ανθρώπους όλων των ηλικιών — από αθλητές μέχρι όσους δουλεύουν καθιστά. Το καλό νέο: η σύγχρονη έρευνα δείχνει ότι η σωστή άσκηση συχνά κερδίζει το χειρουργείο.
01 · Πόσο συχνός είναι
Ο πόνος στο γόνατο επηρεάζει περίπου το 25% των ενηλίκων παγκοσμίως, με τη συχνότητα να αυξάνεται με την ηλικία [1]. Η οστεοαρθρίτιδα γόνατος είναι μία από τις τρεις συχνότερες αιτίες χρόνιου πόνου και αναπηρίας παγκοσμίως — πάνω από 365 εκατομμύρια άνθρωποι το 2020 (GBD, Lancet Rheumatology 2023) [2]. Στην Ελλάδα, περίπου 1 στους 3 ενήλικες άνω των 50 ετών αναφέρει χρόνιο άλγος γόνατος [3].
Κάθε επιπλέον κιλό βάρους αυξάνει την πίεση στο γόνατο κατά περίπου 4 κιλά [2]. Αντίστροφα: το να χάσει κανείς λίγα κιλά είναι συχνά πιο αποτελεσματικό από οποιαδήποτε θεραπεία.
02 · Από πού έρχεται ο πόνος
Οστεοαρθρίτιδα. Η συχνότερη αιτία χρόνιου πόνου μετά τα 45 — προοδευτική φθορά του αρθρικού χόνδρου [2].
Σύνδρομο επιγονατιδομηριαίου πόνου (PFPS). Πρόσθιος πόνος στο γόνατο, πολύ κοινός σε δρομείς και νεαρούς ενήλικες [4].
Ρήξη μηνίσκου. Συχνή αθλητική κάκωση — και συχνά δεν χρειάζεται χειρουργείο (βλ. παρακάτω) [5].
Τενοντίτιδα επιγονατιδικού («γόνατο άλτη»). Κοινή σε αθλήματα με άλματα, όπως μπάσκετ και βόλεϊ [6].
Σύνδρομο λαγονοκνημιαίας ταινίας (ITBS). Πόνος στην έξω πλευρά του γόνατος, συχνός στους δρομείς [7].
Ρήξη πρόσθιου χιαστού (ACL). Σοβαρή κάκωση που χρειάζεται μακρά και στοχευμένη αποκατάσταση [8].
03 · Συμπτώματα — και πότε να ψάξετε βοήθεια
Ο πόνος μπορεί να είναι μπροστά, πίσω, έσω ή έξω — ανάλογα με την αιτία [9]. Συχνά συνοδεύεται από οίδημα [10], πρωινή δυσκαμψία [2], αστάθεια («δεν κρατάει» το γόνατο) [8], τρίξιμο [11] ή περιορισμό στην πλήρη έκταση/κάμψη [2].
Σπάνιο, αλλά καλό να το ξέρετε
- Ο πόνος επιμένει πάνω από 2–3 εβδομάδες παρά την αυτοφροντίδα
- Σημαντικό οίδημα ή το γόνατο «κλειδώνει»
- Δεν μπορείτε να φέρετε βάρος στο πόδι σας
Αυτά είναι σημάδια ότι αξίζει μια εκτίμηση σύντομα — όχι λόγος πανικού. Τα περισσότερα προβλήματα γόνατος αντιμετωπίζονται συντηρητικά.
04 · Η δύναμη της άσκησης
Η άσκηση είναι το φάρμακο
Η ενδυνάμωση τετρακεφάλου, οπίσθιων μηριαίων και γλουτιαίων μειώνει σημαντικά τον πόνο και βελτιώνει τη λειτουργικότητα στην οστεοαρθρίτιδα γόνατος — με τα καλύτερα αποτελέσματα όταν συνδυάζεται με αερόβια άσκηση (BJSM, 2023) [3]. Η Cochrane (2024) επιβεβαίωσε ότι ενδυνάμωση + αερόβια + ευλυγισία υπερτερούν μακροπρόθεσμα κάθε φαρμακευτικής αγωγής [12].
Οι βασικές αρχές ενός καλού προγράμματος: προοδευτική επιβάρυνση (χαμηλή ένταση στην αρχή, σταδιακή αύξηση) [12], τουλάχιστον 3 φορές την εβδομάδα [11], δραστηριότητες χαμηλής φόρτισης όπως ποδήλατο ή κολύμπι [5], ισομετρικές ασκήσεις στα πρώιμα στάδια [4] και ασκήσεις ισορροπίας για την άρθρωση [8].
05 · Τι λέει η σύγχρονη έρευνα
Ίσως το πιο σημαντικό εύρημα των τελευταίων ετών: σε πολλές παθήσεις γόνατος, η συντηρητική θεραπεία είναι τουλάχιστον εξίσου αποτελεσματική με το χειρουργείο.
Οστεοαρθρίτιδα: η θεραπευτική άσκηση είναι εξίσου αποτελεσματική με την αρθροσκόπηση (JOSPT, 2022) [12].
Ρήξη μηνίσκου: για εκφυλιστικές ρήξεις, η συντηρητική θεραπεία ισοδυναμεί με το χειρουργείο σε βάθος 2–5 ετών (BMJ, 2021) [5].
Πρόσθιος χιαστός: οι οδηγίες του OARSI (2019) τοποθετούν την άσκηση και τη φυσικοθεραπεία ως θεραπεία πρώτης γραμμής [8].
PFPS: η άσκηση μειώνει σημαντικά τον πόνο (Cochrane, 2017) [4].
06 · Πρακτικές συμβουλές για την καθημερινότητα
Διατηρήστε ένα υγιές βάρος — κάθε κιλό μετράει [2]. Επιλέξτε δραστηριότητες χαμηλής πρόσκρουσης (ποδήλατο, κολύμπι, περπάτημα σε επίπεδο) [11]. Φορέστε υποδήματα με καλή απορρόφηση κραδασμών [9]. Αποφύγετε την παρατεταμένη οκλαδόν ή γονατιστή θέση [10]. Ενσωματώστε διατάσεις για τετρακέφαλους, οπίσθιους μηριαίους και γαστροκνήμιους [6].
07 · Πώς θα το δούμε μαζί
Αξιολόγηση
Εντοπίζουμε ποια δομή πονάει και τι την επιβαρύνει.
Πλάνο στα μέτρα σας
Ασκήσεις και ρυθμίσεις για τη δική σας καθημερινότητα και στόχους.
Παρακολούθηση
Προχωράμε σταδιακά, με μετρήσιμη πρόοδο και ρυθμό που αντέχετε.
Το γόνατό σας δεν χρειάζεται να πονάει κάθε μέρα
Στη συνάντηση θα δούμε τι φορτίζει το δικό σας γόνατο και θα φύγετε με ένα καθαρό πλάνο αποκατάστασης.
Θα χαρούμε να σας δούμε από κοντά.
— Βασίλειος Λαμπρινάκος, φυσικοθεραπευτής
216-900-6067
physioergon.gr · Κλεισόβης 125, Πειραιάς
Ενημερωτικό άρθρο — δεν αντικαθιστά την κλινική εξέταση.
PhysioErgon — Φυσικοθεραπεία & Αποκατάσταση · Λαμπρινάκος Βασίλειος, Φυσικοθεραπευτής · Τελευταία αναθεώρηση: 14 Αυγούστου 2026 · Τα δεδομένα σας προστατεύονται (GDPR).